Preek 2e zondag 40-dagentijd (jaar A). Mat. 17, 1-9: een glimp van ons einddoel.

Het Evangelie van vandaag wordt elk jaar in de 40-dagentijd gelezen. Jezus gaat met zijn leerlingen een berg op en daar verandert Hij van gedaante. Hij lijkt wel een engel zonder vleugels met Mozes en Elia naast Hem. De drie leerlingen, die met Hem meegingen, vallen van verbazing op de grond. In het Evangelie van Mattheus zijn er drie bergen die een belangrijke rol spelen. De eerste berg is de berg waarop Jezus zijn programma uitlegt, dat we kennen als de Bergrede. De derde berg is de berg waarop Jezus zal sterven aan het kruis: de Calvarieberg of Golgotha. Vandaag dus die tweede berg: de berg van de verheerlijking of transfiguratie van Jezus. Mattheus gebruikt deze geografische elementen om de belangrijkheid van iets aan te duiden.

Zo ook hier. De verheerlijking op de berg wil ons iets duidelijk maken. Wat is dat dan? Jezus wil aan zijn leerlingen, en over hun schouders ook aan ons, laten zien waar het ons allemaal om te doen is, wat het uiteindelijke doel is van de gelovige weg die wij gaan. Het kan geen kwaad om, zo nu en dan, een pas op de plaats te maken en je de vraag te stellen: Waar doe ik het voor? Wat is ook weer het doel dat ik nastreef? Waarom doe ik wat ik doe, waarom geloof ik wat ik geloof? We hebben allemaal een weg te gaan door dit leven, met zijn ups en downs, met zijn vreugde en verdriet, met zijn pijn en verrukkingen. Waar leidt dit alles toe? Dat is een vraag die de leerlingen van Jezus zich ook stellen. Zij volgen Jezus en hebben er zelfs hun vissersbestaan voor opgegeven. En dan voorspelt Jezus, tot driemaal toe, dat het zal uitlopen op het kruis. Aan het eind van deze 40-dagentijd, op Goede Vrijdag, komen wij dat kruis ook heel confronterend tegen. Jezus laat door zijn transfiguratie zien dat het kruis niet het einde van die weg is. Jezus laat ons zien dat voorbij dat kruis, voorbij al ons lijden en verdriet, een heerlijkheid gloort die dat kruis vele malen overstraalt. Het leven voorbij het kruis is een getransfigureerd leven, ofwel een verheerlijkt leven, een hemels, goddelijk leven. Met de transfiguratie toont Jezus ons een glimp, een “sneak-preview”, van dat leven. Hij laat ons zien dat dáár onze bestemming ligt. Het uiteindelijke doel van ons leven ligt niet in deze wereld, maar dat ligt bij God en in zijn heerlijkheid.

In onze huidige tijd en samenleving is het geloof, dat je leven zijn bestemming heeft in God, voor veel mensen verdwenen. De glimp van ons einddoel, dat Jezus ons vandaag toont met zijn transfiguratie, is voor velen nog slechts iets van een fantasie of een illusie. Het geluk, zo wordt ons verteld, moet je in dit leven realiseren. De vraag is: gaat je dat lukken? En zo ja, hoe dan? De ouderen onder ons kennen nog het eerste artikel van de oude catechismus: waartoe zijn wij op aarde? Antwoord: om God te dienen, om zodoende hier én in het hiernamaals gelukkig te zijn. Vele mensen hebben God en het hiernamaals afgeschaft. Wat houd je dan over? Het hier, waarbinnen alles gerealiseerd moet worden. Maar wat als je dat niet lukt? Dit is een vraagstuk waarover de Vlaamse psychiater, professor en schrijver Dirk De Wachter veel nadenkt. Hij ontvangt veel mensen in zijn praktijk die het niet lukt om gelukkig te zijn. Hij vraagt zich af: hoe komt het dat een mens niet meer in staat is om gelukkig te zijn? Zijn antwoord is: omdat we het paradijs hebben afgeschaft.

Dit vraagt enige nuance. Dirk De Wachter is geen evangelist die het paradijs verkondigt. Hij zegt dat het idee van een hiernamaals de mens aanvankelijk een hoger doel verschafte, dat als een soort vangnet diende. Nu geloven velen dat met de dood alles stopt. Daarom moet dat paradijs hier in dit leven gerealiseerd worden en je bent zelf de enige om dat te doen. Een ander zal je daar niet bij helpen, want die heeft het zelf veel te druk met zijn eigen paradijs. Het geluk moet je zelf verdienen. Dat idee van een aards paradijs legt voor veel mensen de lat enorm hoog, aangezwengeld door reclames met uiterst gelukkige mensen. Dirk De Wachter ziet dat in zijn praktijk: gewoon geluk is niet meer voldoende, het geluk moet buitengewoon zijn, liefst uitgedrukt in een Porsche Cayenne, in meerdere verre vakanties, in “extreme sports”, in wellness-weekends, in viool-, ballet-, piano-, toneellessen voor de kinderen, enzovoort. Hoe meer, hoe beter. Dat alles maakt de samenleving enorm gehaast: ik moet het buitengewone realiseren, anders bereik ik het geluk niet. Onze samenleving, zo zegt De Wachter, is als een speedboot. Vele mensen kunnen dat tempo niet bijhouden, met als gevolg dat een record aantal mensen thuis zitten met een burn-out.

Laten wij ons troosten met de gedachte dat God voor ons een heerlijkheid bewaart die elk kruis overtreft. Uit het verhaal van de bruiloft te Kana weten we dat God voor ons de beste wijn voor het laatst bewaard. Dat haalt de vaart uit ons gehaaste leven. Geluk is geen doel, maar iets dat je toevalt als je een leven leidt van geloof, hoop en liefde. Onze uiteindelijke bestemming ligt niet in een Porsche, maar in God. We lezen in de 40-dagentijd altijd het verhaal van de transfiguratie of verheerlijking van Jezus. De Kerk wil ons in deze periode van voorbereiding op Pasen steeds weer herinneren aan dat hemelse doel dat wij voor ogen te hebben, dat elk kruis (elk leed) overtreft. Moge dat geloof onze hoop versterken en ons vrede en vooral rust schenken. Amen.

Diaken Franck Baggen

scroll back to top